استاد دانشگاه تهران و تحلیلگر اقتصادی، هدف ترامپ از محاصره دریایی ایران را ممانعت از فروش نفت دانست و در عین حال گفت: این اقدام شرایط را در بازار انرژی بدتر می کند و اقتصاد همه کشورها را تحت تاثیر قرار می دهد.
به گزارش نیمروز خبر و به نقل از ایرنا، آلبرت بغزیان، درباره اقدام اخیر رییس جمهور آمریکا برای محاصره دریایی ایران اظهار داشت: آمریکا در پنج دهه گذشته انواع تحریمها شامل تحریمهای مالی، فروش هواپیما، قطعات یدکی و همچنین تحریم نفتی را علیه اقتصاد ایران اعمال کرده است بهطوری که هر کشوری نفت ایران را خریداری کند، جریمه میشود.
وی با بیان اینکه در دهه های اخیر ایران نیز برنامه ها و اقداماتی را برای بی اثرکردن تحریم های آمریکا اجرایی کرده است، افزود: به نظر می رسد هدف آمریکا از این اقدام جدید، ممانعت کامل از فروش نفت ایران است تا تحریم ها اجرایی شود یعنی نفتی از ایران خارج نشود.
آتش بس بخشی از برنامه ترامپ برای محاصره دریایی بود
این کارشناس اقتصادی با بیان اینکه اتفاقات اخیر درباره آتشبس بخشی از برنامهریزی قبلی آمریکا و بهویژه ترامپ بوده است، توضیح داد: او میخواست شرایطی ایجاد کند که ایران را به سمت واکنش درباره تنگه هرمز بکشاند و سپس خود وارد عمل شود. وقتی ایران اعلام میکند تردد کشتیهایی که منافع آمریکا، اسرائیل یا کشورهای همراه آنان مانند امارات و بحرین را تأمین میکنند محدود خواهد شد، آمریکا این را بهترین فرصت میبیند که اعلام کند قصد محاصره یا محدودسازی دارد.
بغزیان افزود: با این کار جریان صادرات نفت از منطقه بهطور کامل متوقف نمی شود، چون در آن صورت کشورهای حاشیه خلیج فارس بهشدت متضرر میشوند و قیمت نفت بهشدت افزایش مییابد، بلکه به شکلی که مشخصاً صادرات نفت ایران محدود شود، اجرا می شود.
این استاد دانشگاه تهران اضافه کرد: در این وضعیت، آمریکا میتواند اقدامات خود را چنین توجیه کند که حضورش در منطقه برای حفاظت از کشتیهایی است که محمولههایشان مربوط به کشورهای همراهش است. همچنین کشتیهایی که از ایران اجازه خروج داشتهاند اما هزینهها یا عوارض مورد نظر ایران را پرداخت نکردهاند نیز ممکن است دچار محدودیت شوند.
افزایش قیمت نفت ادامه می یابد
وی اظهار کرد: نتیجه این روند افزایش قیمت نفت خواهد بود؛ آمریکا با این کار مسیرهای دیگری برای تأمین نفت برخی کشورها فراهم میکند و حتی ممکن است ایده ایجاد یک مسیر آبی جدید از مناطق عمان یا قطر را مطرح کند. این تحولات افزایش قیمت جهانی انرژی را در پی دارد و از آنجا که انرژی یکی از عوامل اصلی تولید است، تورم در بسیاری از کشورها رخ میدهد.
این استاد دانشگاه ادامه داد: این تورم برای کشورهایی با اقتصادهای حساس اهمیت زیادی دارد و ممکن است آنان را به سمت سیاستهای انقباضی سوق دهد که خود باعث رکود اقتصادی میشود.
بغزیان تأکید کرد: محاصره دریایی برای ایران مشابه تجربه ونزوئلا نخواهد بود. در مورد ونزوئلا، فشار یکطرفه بر آن کشور وارد میشد و فرصتی برای اعمال فشار متقابل وجود نداشت. اما ایران توانایی ایجاد محدودیت برای صادرات نفت کشورهای همراه آمریکا را دارد؛ تنها نیازمند این است که طرف مقابل برای اسکورت، حفاظت و مدیریت هزینهها اقدام کند. این مسئله سطح درگیری را افزایش میدهد.
تاب آوری اقتصاد ایران بالاست
وی درباره تحلیل برخی کارشناسان آمریکایی در خصوص رفتارهای اخیر ترامپ ناشی از عصبانیت از عدم دستیابی به نتیجه دلخواه در پاکستان میدانند، پاسخ داد: باید توجه داشت که برنامه او میتوانست شامل ایجاد یک بهانه برای مداخله در تنگه هرمز باشد. این مسیر به او اجازه میداد ابتدا ایران را درگیر موضوع تنگه کند، سپس با طرح پیشنهاد آتشبس یا توافق که از ابتدا روشن بود ایران با بندهای آن موافق نخواهد بود. فلذا فضا را به سمت اعمال فشار اقتصادی از طریق محاصره هدایت کند. در نتیجه درگیری از سطح مسائل منطقهای بهتدریج به درگیری در دریا منتقل میشود.
این استاد دانشگاه تهران تصریح کرد: در چنین شرایطی اقتصاد جهانی بیش از اقتصاد ایران متأثر تحولات میشود. ایران از نظر ذخایر کالاهای اساسی و آمادگی برای شرایط فشار، تجربه بیشتری دارد و میتواند برای مدتی تابآوری نشان دهد. اما کشورهایی که وابسته به نفت خلیج فارس هستند چنین آمادگی هایی را ندارند.بنابراین، افزایش قیمت نفت و کاهش ذخایر استراتژیک آنان قابل پیشبینی است.
بغزیان در پایان خاطرنشان کرد: این مسئله میتواند فشارهایی ایجاد کند تا دولتها بهویژه در آمریکا برای رسیدن به توافق تحت فشار قرار گیرند. کشورهای اروپایی نیز دخالت چندانی نکردهاند زیرا افزایش قیمت نفت برای آنها در برخی زمینهها سودآور است؛ از جمله فروش نفت برنت یا خرید انرژی از کانادا و روسیه. بیشترین فشار بر کشورهای آسیایی و اقتصادهایی با ذخایر استراتژیک محدود خواهد بود.
